Xi ng Tsina sa pambihirang pagbisita sa Hilagang Korea

AFP | 2026-06-12

Nagsagawa si Pangulong Xi Jinping ng Tsina ng pambihirang pagbisita sa Hilagang Korea noong Lunes, kung saan ipinahayag niya ang kahandaang itaas sa “bagong antas” ang ugnayan ng dalawang bansa sa kanyang pakikipagpulong kay Kim Jong Un.

Ang pagbisita ni Xi sa Pyongyang ay ang una niya mula noong 2019 at kasunod ng pagho-host niya sa serye ng mga pinuno ng mundo, kabilang sina Pangulong Donald Trump ng Estados Unidos at lider ng Russia na si Vladimir Putin, sa Beijing.

Mainit na sinalubong ni Kim sa paliparan sina Xi at ang kanyang asawang si Peng Liyuan sa isang magarbong seremonya ng pagtanggap na may red carpet, military salute, at masiglang pagsalubong ng mga tao, ayon sa Chinese state media.

Ilan sa mga kalye sa kabisera ang may nakadisplay ding magkakatabing bandila ng Hilagang Korea at Tsina.

Si Kim, na ang bansa ay matagal nang umaasa sa Tsina, ay mas lumapit sa Moscow sa mga nakalipas na taon habang pinalalawak ang programang nuklear ng kanyang bansa.

Pinalakas niya ang alyansa kay Putin matapos magpadala ng mga tropa upang makipaglaban kasama ng mga puwersang Ruso laban sa Ukraine.

Ngunit ang Tsina, ang pangunahing karibal ng Washington sa heopolitika, ay matagal nang pangunahing kasosyo sa kalakalan ng Hilagang Korea at isang pangunahing pinagmumulan ng suportang diplomatiko at ekonomiko para sa isang bansang tinamaan ng mga internasyonal na parusa.

Sinabi ni Xi kay Kim sa kanilang pag-uusap noong Lunes na handa siyang makipagtulungan upang itaas ang ugnayan ng kanilang mga bansa sa “bagong antas,” iniulat ng state news agency na Xinhua.

Dapat palakasin ng magkabilang panig ang palitan sa “diplomasya, pagpapatupad ng batas, at militar,” sabi ni Xi.

“Anuman ang maging pagbabago sa pandaigdigang sitwasyon… hindi magbabago ang tradisyonal na pagkakaibigan ng Tsina at DPRK.”

Hindi na mababawi

Bagama’t mabilis na ipagmalaki ng dalawang bansa ang kanilang pagkakaibigan, ang paninindigan ng Hilagang Korea sa programang nuklear nito ay naging isang tinik sa kanilang relasyon.

Sinabi ng Beijing na nais nitong makita ang isang denuklearisadong Korean Peninsula, ngunit paulit-ulit na idineklara ng Hilagang Korea ang sarili bilang isang “hindi na mababawi” na estadong nuklear -- lalo na matapos gumuho ang 2019 summit nina Kim at Trump dahil sa programang armas nuklear ng Pyongyang at pagluwag ng mga parusa.

Dumanas pa ng panibagong dagok ang ugnayan ng Tsina at Hilagang Korea nang isara ng Pyongyang ang mga hangganan nito sa panahon ng pandemya ng Covid-19.

Ang pagbisita ni Xi ay ilang linggo lamang matapos niyang makipagpulong kay Trump, kung saan sinabi ng White House na “pinagtibay ng mga lider ang kanilang magkasanib na layunin na denuklearisahin ang Hilagang Korea.”

Ngunit sinabi ng makapangyarihang kapatid na babae ni lider Kim Jong Un noong bisperas ng pagbisita na ang programang armas nuklear ng Hilagang Korea ay “ang linya ng walang pag-urong.”

Sinabi ni Minseon Ku, propesor sa diplomasya sa DePaul University, sa AFP na “malamang na tinanggap ng Beijing ang Hilagang Korea bilang isang estadong nuklear,” ngunit “malamang na sasabihin ni Xi kay Kim na nais ng Tsina ang katatagan higit sa lahat.”

Sinabi rin ni Seong-Hyon Lee, isang bisitang iskolar sa Harvard University Asia Center, na ang Beijing ay lumilipat sa “pagsuporta sa pagpapanatili ng katatagan ng rehimen” sa halip na tangkaing pilitin ang Hilagang Korea sa denuklearisasyon.

Sinabi niya sa AFP: “Ang mas malawak na estratehiya ng Tsina sa rehiyon ay nakikinabang sa isang matatag, malakas na armado, at buffer state na kaalyado na sumisipsip sa kapasidad militar ng US at ng mga kaalyado nito.”

Huling nakipagpulong si Xi kay Kim noong Setyembre, nang inanyayahan niya ang lider ng Hilagang Korea at si Putin sa isang parada militar sa Beijing bilang paggunita sa ika-80 anibersaryo ng pagtatapos ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig.

Ang Hilagang Korea ang tanging bansang may opisyal at may-bisang alyansang militar sa Tsina.

Salungat na puwersa

Maaaring magsilbing kapaki-pakinabang na salungat na puwersa ang Hilagang Korea sa mga kaalyado ng US sa rehiyon, kabilang ang Timog Korea at Japan, ayon sa mga analyst.

Ang matagal nang malamig na ugnayan ng Tsina at Japan ay lalong lumala mula nang magmungkahi noong nakaraang taon si Punong Ministro Sanae Takaichi, isang security hawk, na maaaring makialam ang Tokyo sa pamamagitan ng puwersang militar sa anumang pagtatangkang sakupin ng Tsina ang sariling pamamahalang Taiwan.

“Habang tumataas ang pandaigdigang katayuan ng Tsina, malamang na sinusubukan ng Beijing na mas aktibong ilapit ang Pyongyang sa diplomatikong saklaw nito,” sabi ni Lim Eul-chul, isang eksperto sa Hilagang Korea sa Kyungnam University.

Ayon sa ilang analyst, maaaring paraan ni Xi ang summit upang kontrahin ang lumalaking impluwensya ng Russia sa Hilagang Korea, ngunit sinabi ni Ku ng DePaul University na “sa kabuuan, ang Moscow ay hindi isang pangunahing kapangyarihan gaya ng Tsina.”

“Mas pantay ang ugnayan ng Moscow at Pyongyang kaysa sa Beijing at Pyongyang; kailangan ng Moscow si Kim para sa kanilang digmaan sa Ukraine, kung paanong kailangan ni Kim ang pagbabahagi ng teknolohiya at pagkain mula sa Russia,” aniya.

Ang mga residenteng nakatira malapit sa hangganan ng Hilagang Korea ay nagpahayag ng pag-asa para sa mas malawak na pagbubukas mula sa Pyongyang.

Si Jun Sang-gab, 65, isang South Korean tour guide, ay nagsabi na umaasa siyang “buksan ng Hilagang Korea ang ekonomiya nito” at sundin ang modelo ng pag-unlad ng Tsina.

“Kung magiging matatag sila sa ekonomiya (North Korea), hindi na magkakaroon ng mga insidente tulad ng armadong reunification o digmaan sa Korean Peninsula,” aniya sa AFP.